NIEUWVEEN - Het conflict tussen Iran, Israël en de Verenigde Staten heeft forse impact op het internationale handelsverkeer. Daarnaast hebben de aanhoudende aanvallen van Iran op olie- en gasinstallaties in de hele regio grote invloed op de energieprijzen. Hoe langer het conflict voortduurt, des te groter worden de problemen voor de Nederlandse foodsector. Levensmiddelenkrant doet een rondgang langs de retailbranche over de invloed die het op hen heeft.
De actie van Iran om als vergelding de Straat van Hormuz af te sluiten heeft gelijk invloed gehad op de prijs van ruwe olie en gas. Hoewel het afsluiten niet direct veel impact heeft op de aanvoer van goederen naar Europa - deze gaan via de Golf van Aden, Rode Zee en het Suezkanaal - zijn de kosten voor stookolie voor schepen wel gestegen. Op die route is de dreiging tegen de scheepvaart wel reëel van de door Iran gesteunde Houthi-rebellen in Jemen.
Wereldmarkt
Europa haalt slechts 20 tot 30% van de olie en tussen de 5 en 10% van het gas uit het Midden-Oosten. De aanval van Iran op de grootste installatie voor de productie van vloeibaar aardgas in Qatar heeft voor de levering wellicht weinig invloed. Het effect op de prijs op de wereldmarkt is des te groter. Op donderdag 19 maart steeg de prijs in één keer met 25%, ook door het verwachte tekort op de markt voor vloeibaar aardgas.
Inschatting
Van alle supermarkten reageerde alleen Lidl rechtstreeks op de vragen van Levensmiddelenkrant. Lidl ziet vooralsnog geen directe impact op de toeleveringsketen. “Producten die niet nationaal of binnen Europa beschikbaar zijn, worden uit verschillende regio's wereldwijd betrokken, meestal van meer dan één leverancier. Deze gediversifieerde aanpak helpt ons om een betrouwbare beschikbaarheid van producten voor onze klanten te behouden”, zegt Laetitia Gruwel, woordvoerder van de discounter. Tevens geeft zij aan dat er geen betrouwbare inschatting kan worden gemaakt van mogelijke middel- of langetermijneffecten op kosten zoals logistiek en grondstoffen voor voedselproductie.
Breed en divers assortiment.
De brancheorganisatie CBL meldt desgevraagd dat het nog te vroeg is om een inschatting te maken van de effecten van de huidige situatie in het Midden-Oosten. Woordvoerder Lisa Martis geeft tevens aan dat het assortiment dat supermarkten voeren breed en divers is en dat consumenten indien nodig kunnen uitwijken naar alternatieven. Het CBL monitort de situatie zorgvuldig.
Energie-intensief
Bij fabrikanten dreigt volgens ABN Amro vooral voor de energie-intensieve branches, zoals industriële bakkerijen en verwerkers van groente en fruit, een hogere energierekening. De meeste bedrijven werken met een mix van energiecontracten, waardoor prijsstijgingen beperkt en vertraagd doorwerken in de resultaten. Wat wel meteen doorwerkt, zijn de hogere brandstofkosten in de logistiek. Die kosten mogen in bepaalde gevallen direct worden doorberekend aan de afnemers.
Consumenten
Volgens de bank letten retailers meer op de betaalbaarheid van boodschappen. Ze zullen minder snel prijsverhogingen accepteren. Daarbij komt dat consumenten wel meteen te maken hebben met hogere brandstof- en energiekosten. Dat heeft zijn weerslag op de koopkracht. Hierdoor kan, net zoals in de coronacrisis, de vraag naar huismerken toenemen en de vraag naar A-merken en luxere voedingsmiddelen afnemen.
Bron: Levensmiddelenkrant
