Column: Groene ‘beloftes’ valkuil supermarkten

Het nieuws staat er vol van: verduurzaming. Logisch, want de noodzaak is groot om in actie te komen! Recent nog stelden negen ceo’s van grote internationale (Retail)bedrijven in een open brief dat wereldleiders meer moeten doen om de natuur te redden van de ondergang. Deze brief verscheen aan de vooravond van de biodiversiteitstop van de VN, die in september plaatsvond in China. Volgens de ondertekenaars is deze top de laatste en beste kans om het tij te keren voor biodiversiteitsverlies.

De gevolgen van klimaatverandering en opwarming van de aarde werden onlangs nog eens inzichtelijk gemaakt in het rapport van het IPCC (het klimaatpanel van de Verenigde Naties).
Ook op Europees niveau is volop aandacht voor verduurzaming. Zo heeft de Europese Commissie in juli haar omvangrijke 'Fit for 55'-plannen gepresenteerd. Doel van deze plannen: nieuwe tussentijdse klimaatdoelen in 2030 te realiseren. Dat wil zeggen: ten minste 55% minder CO2-uitstoot ten opzichte van 1990.

De aangescherpte klimaatdoelstellingen hebben ook effect op supermarkten. Retail draait om de verkoop van spullen, en dat is per definitie niet duurzaam. Het meest duurzaam zijn we als we geen spullen kopen. De huidige consumptie heeft dan ook een enorme impact op ons klimaat. Oplossingen zijn niet altijd even gemakkelijk, en vragen op lange termijn om meer veranderingen. Denk bijvoorbeeld aan het distribueren van spullen. Laat ik mijn aardbeien op een duurzame manier in Zuid-Afrika vervaardigen en zorg daarmee voor een leefbaar loon voor mensen in die omgeving. Of kies ik ervoor producten in Nederland te laten produceren met een lagere CO2 footprint? Alleen goedkoop zijn is niet meer genoeg. En intussen blijft de consumentenbehoefte naar transparante informatie over duurzaamheid groeien. De consument verwacht dat bedrijven zich verantwoordelijk gedragen, en rekening houden met maatschappelijke en milieueffecten van hun producten. Ook maakt de consument steeds vaker een bewuste keuze als het gaat om aankopen. Supermarktketens staan daardoor onder druk om te verduurzamen. En dus doen ze groene beloftes.

Misschien ligt de grootste uitdaging wel in het voorkomen van het stempel ‘window dressing’. Bedrijven introduceren plannen om het eigen bedrijf en de keten van leveranciers te vergroenen. Maar vaak is het bij lange na nog niet genoeg! Veel (grote) supermarktketens hebben inmiddels een meerjarenplan om het eigen bedrijf en de keten van leveranciers te vergroenen. Over de vorderingen brengt men dan jaarlijks verslag uit. Maar is dit een revolutie of een evolutie? Een eerste stap of bij lange na nog niet genoeg? Eerlijk gezegd vind ik dat er nog wel een stapje bij mag. Met de nu ingezette initiatieven gaan we het niet redden. Het zijn vaak de makkelijke stappen die nu gezet worden. Willen we de doelstellingen gaan halen dan zullen meer moeten doen!

Eerder dit jaar waarschuwde de Autoriteit Consument & Markt (ACM) nog voor window dressing. De ACM stelde vijf vuistregels op waar de duurzaamheidsclaims van bedrijven aan moeten voldoen. De belangrijkste vuistregel? Dat bedrijven eerlijk en concreet zijn.

Maar zonder strenge wetgeving kunnen bedrijven misleidende beloftes (blijven) doen. Een overheid die bedrijven dwingt om heldere en waarheidsgetrouwe informatie te geven is dus onmisbaar.

Duurzame initiatieven, ook binnen het supermarkt kanaal, moeten dus versnellen. Bedrijven komen er niet meer mee weg om slecht voorbereid te zijn op de gevolgen van de klimaatcrisis. Verduurzaming maakt bedrijven bovendien schokbestendiger. Het verkleint risico’s, verlaagt kosten, vergroot het vertrouwen in het bedrijf en leidt daardoor mogelijk tot meer groei. En bedrijven die duurzaamheid aan hun strategie verbinden, spreken wereldwijd dezelfde taal, kunnen zich eenvoudiger vergelijken en sluiten gemakkelijker partnerschappen.

Veel (supermarkt)ondernemers zullen wellicht het gevoel hebben: eerst maar even bijkomen van corona en daarna pas weer denken aan duurzaamheid. Toch is nu het moment om duurzame keuzes te maken. Wacht niet tot morgen, maar start nu! Want wie te laat begint met verduurzamen, gaat de gevolgen hiervan echt merken.

 

Dirk Mulder is sectorbanker trade & retail bij ING

 

Bron: Levensmiddelenkrant