Staatssecretaris over de rol van de overheid in de coronacrisis

Mona Keijzer: ‘Lichtpuntjes zie ik in creativiteit, veerkracht en passie van ondernemers’

DEN HAAG - De bizarre tijd waarin ondernemers uit het retail- en out-of-homekanaal zitten, heeft een grote hulpvraag veroorzaakt. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) is de afgelopen maanden met diverse regelingen gekomen om hulp te bieden, maar geeft toe dat het huidige noodpakket onvoldoende is om iedereen toekomstgarantie te bieden.

Mona Keijzer zet uiteen welke stappen de Nederlandse overheid heeft genomen en wat er de komende weken gaat gebeuren. De toekomst is ‘onzeker’ en de huidige noodpakketten zijn ‘onvoldoende’, aldus Keijzer.

Hoe heeft u de afgelopen twee maanden ervaren?
“Dit zijn barre tijden, ik leef met iedereen mee die op wat voor manier dan ook door het virus wordt geraakt, qua gezondheid of economisch. Er is veel onzekerheid, zeker onder ondernemers. Maar soms zie ik ook lichtpuntjes. Die zie ik dan in de creativiteit, veerkracht en passie van ondernemers die ik spreek. Ik voel me verantwoordelijk voor onze ondernemers. Zeven van de tien Nederlanders die in het bedrijfsleven werken, hebben een baan dankzij het mkb.”

Welke tools heeft de overheid om mkb’ers te steunen?
“Samen met de ministeries van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Financiën heeft het ministerie van EZK tijdelijke financiële regelingen opgezet om zoveel mogelijk banen en inkomens te beschermen. De maatregelen helpen ondernemers, werkgevers en werkenden zich aan te passen aan de veranderde samenleving en economie. Het eerste noodpakket banen en economie loopt door en het kabinet neemt nieuwe uitzonderlijke maatregelen. Mkb-ondernemers krijgen in onder meer de horeca, recreatie, evenementen, kermissen, podia en theaters - boven op de tegemoetkoming loonkosten (NOW) - een belastingvrije tegemoetkoming van het ministerie van EZK om hun vaste materiële kosten te kunnen betalen. Dit noemen we de Tegemoetkoming Vaste Lasten MKB. Daarnaast hebben we verschillende coronakredietverlenings- en andere garanties aan ondernemers.”

Wat zijn tot nu toe de resultaten van de steunmaatregelen? Zijn daar cijfers van bekend?
“Hier is op dit moment nog geen overzicht van. Het CBS heeft recent wel een nieuwsbericht gepubliceerd over het gebruik van de regeling Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren COVID-19 (TOGS). Overigens gaan de percentages van het CBS uit van het aantal bedrijven in sectoren die onder de TOGS vallen en houdt het percentage geen rekening met andere voorwaarden waar bedrijven aan moeten voldoen om aanspraak te kunnen maken op de TOGS.”

Hoe werkt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat samen met brancheorganisaties zoals het CBL en de KHN?
“EZK werkt goed samen met verschillende brancheorganisaties. Er is veel overleg, dat was ook al zo voor corona en dat is nu natuurlijk geïntensiveerd. Ik ga geregeld op werkbezoek, maar ik heb nog nooit zoveel sectoren en bedrijven gesproken als de afgelopen weken. Van frituurbranche tot kappers, van horeca tot vastgoed. Sommige branches spreken af: we gaan het elkaar nu even niet moeilijk maken. We wachten tot er meer duidelijkheid is en gaan dan kijken hoe we de pijn verdelen. Dat vind ik een prachtige instelling. En helaas ook realistisch: het gaat pijn doen, bij iedereen wat, en wie het meeste kan dragen, moet dat doen. We sporen branches aan om dat soort afspraken te maken, bijvoorbeeld tussen detailhandel en vastgoed.”

‘Ik zet al mijn energie in om ondernemers te ondersteunen en onze economie waar nodig te versterken’


Kunt u een toekomstvisie geven over hoe Nederland er over een jaar economisch voor staat?
“Duidelijk is dat de noodzakelijke gezondheidsmaatregelen een grote impact op de economie hebben. In allerlei sectoren is de omzet stilgevallen en dat heeft gevolgen voor andere onderdelen van de economie. Het is nog te vroeg om te zeggen hoe Nederland er over een jaar voorstaat. Dat de economie anders zal zijn, dat weten we zeker. Daar zullen we ons op moeten instellen.”

Is Nederland te afhankelijk van de internationale markt?
“In de eerste weken van de coronacrisis werd voor iedereen pas écht duidelijk hoe divers onze economie is, maar ook hoe kwetsbaar het is als er onderdelen van onze keten op slot gaan of zelfs niet anders kunnen besluiten dan te stoppen. Nu zijn er bedrijven die stilliggen alleen omdat ze één grondstof of onderdeel niet kunnen krijgen. Het was dus echt een wake-upcall. We moeten ervoor zorgen dat we niet meer van één toeleverancier in één land afhankelijk zijn. Daarmee bedoel ik natuurlijk niet dat we álles hier in eigen land kunnen produceren. We zijn nu eenmaal een klein landje dat afhankelijk blijft van handel. Toch hoop ik dat we net íets chauvinistischer worden met zijn allen, en goed kijken wat ons eigen land ons te bieden heeft aan leveranciers - of juist als afzetmarkt.”

Nederlanders werken massaal thuis, waardoor traffic bij stations, tankstations en andere on-the-golocaties afneemt. Hoe belangrijk is digitalisering voor ons land?
“Digitalisering is van grote waarde gebleken tijdens de coronacrisis. Om contact te houden met dierbaren, maar ook om allemaal thuis te kunnen werken en op afstand te kunnen vergaderen. Onze netwerken kunnen het aan en dat is te danken aan een bestendig telecombeleid en voldoende investeringen door onze aanbieders. Onze ambitie was vóór de crisis om aan de wereldtop te blijven als het gaat om digitale infrastructuur en die ambitie is onveranderd. Sterker nog, die is alleen maar belangrijker geworden: digitalisering gaat een enorme rol spelen om onze maatschappij en economie weer op te bouwen. Een moderne samenleving zonder digitalisering is ondenkbaar. Juist nu moeten we daarin doorpakken. Wanneer we nieuwe technieken enthousiast oppakken, nemen we een economische en maatschappelijke voorsprong. Onze positie als welvarend land hebben we nu eenmaal te danken aan handelsgeest en steeds een stapje vóór te blijven op concurrenten.”

Helpt het noodpakket wel voldoende?
“Nee. Het is wel ongelooflijk veel. De snelheid waarmee we nu elk etmaal miljoenen in de economie investeren – ik had dat twee maanden geleden nooit verwacht. De inzet van het kabinet is de economische gevolgen te beperken en ervoor te zorgen dat mensen hun baan en inkomen houden en bedrijven niet omvallen. Om mensen dat vertrouwen te geven heeft het kabinet een tweede noodpakket voor banen en economie samengesteld. Voor dit pakket trekken we opnieuw tientallen miljarden euro’s uit. Dit gaat over bedrijvigheid voor alle groepen in de samenleving: werknemers, grote en kleine bedrijven en zzp’ers. Hoewel we proberen banen en inkomsten te stutten, is het duidelijk dat we een nare tijd tegemoet gaan. Het kan denk ik nooit genoeg ‘genoeg’ zijn, want zoveel pijn als dit virus aanricht, kunnen we niet volledig wegnemen.”

‘Het is nog te vroeg om te zeggen hoe Nederland er over een jaar voorstaat’

 

Hoe ziet u uw rol als staatssecretaris daarin?
“De regelingen die we hebben opgetuigd hebben allemaal nut. Ze zijn bedoeld voor grote groepen ondernemers. Als staatssecretaris ben ik verantwoordelijk voor alle ondernemers in Nederland. Een ontzettend belangrijke werkgever en de motor van onze economie. Ik kom zelf uit Volendam, een dorp dat bol staat van economische activiteiten en waar heel duidelijk is dat het midden- en kleinbedrijf het fundament is van de Nederlandse economie. Ik zet daarom graag al mijn energie in om ondernemers te ondersteunen en onze economie waar nodig te versterken. Zo hebben we pas voor kleine ondernemers, samen met de banken, de Klein Krediet Corona garantieregeling gefinancierd en daarmee 750 miljoen aan garantie mogelijk gemaakt. Ook deze groep moeten we helpen, want let maar op: op hen gaan we onze nationale economie en onze lokale gemeenschap weer opbouwen. Zij sponsoren de theaters, zij maken de straat gezellig, zij houden de voetbalclub om de hoek overeind.”

Dit artikel verscheen eerder in de Levensmiddelenkrant en Out.of.Home Shops special ‘SamenSterk’. Abonneren? Klik hier voor Levensmiddelenkrant en klik hier voor Out.of.Home Shops.

Bron: Levensmiddelenkrant / Out.of.Home Shops

 

 

‘ss’