Dirk Mulder 2021 columnist Dirk Mulder is sector banker trade & retail bij ING.
Columns

Zomer in de supermarkt: de ene loopt leeg, de ander stroomt vol

De zomer is een bijzondere tijd voor de foodretail. Niet omdat iedereen massaal aan het strand ligt, maar omdat Nederland tijdelijk van plek wisselt. De vaste klant verdwijnt. De toerist verschijnt. En dat zorgt voor een compleet ander speelveld.

Dirk Mulder |

Een supermarkt in Amsterdam kan ineens rustiger worden, omdat bewoners op vakantie zijn. Een winkel op Texel, aan de Zeeuwse kust of op de Veluwe draait juist overuren. In toeristische gebieden lijkt het soms alsof het hoogseizoen in één weekend begint. De parkeerplaats staat vol, de barbecue-afdeling raakt leeg en ijsjes verdwijnen sneller dan ze kunnen worden aangevuld. Voor ondernemers is de zomer daarom geen seizoen, maar een logistieke puzzel.

Ook de boodschappen veranderen. Minder stamppot, meer salades. Minder rode wijn, meer rosé en alcoholvrij bier. Watermeloenen vliegen de deur uit. Barbecuevlees krijgt een hoofdrol. En zodra de zon zich laat zien, ontstaat er bijna vanzelf een run op ijsblokjes, frisdrank en zonnebrand. Het weer blijft misschien wel de belangrijkste inkoper van Nederland.

Vakantiegangers gedragen zich ook anders dan vaste klanten. Ze kennen de winkel niet. Ze nemen minder tijd. Ze zoeken gemak. Een vers belegd broodje, een kant-en-klare maaltijd of een zak houtskool belandt sneller in het mandje dan een lijstje met ingrediënten voor een uitgebreid diner. Wie daarop inspeelt, verkoopt niet alleen meer, maar maakt het de klant ook makkelijker.

Voor supermarkten buiten de toeristische gebieden is de zomer vaak juist een periode van lagere omzetten. Gezinnen zijn weg. Studenten zijn vertrokken. De ochtendspits valt stil. Dat biedt ook kansen. Er ontstaat ruimte om de winkel aan te pakken, medewerkers op te leiden of onderhoud uit te voeren. Wie slim plant, gebruikt de rustige weken om straks weer scherp aan de start te staan.

Personeel blijft in de zomer een uitdaging. Juist wanneer het druk wordt, willen veel medewerkers ook vakantie. Dan draaien scholieren, studenten en vakantiekrachten volop mee. Dat vraagt om goede begeleiding. Een vriendelijke begroeting of een snelle oplossing bij een vraag maakt in deze periode vaak meer verschil dan een extra aanbieding.

De zomer laat ook zien hoe lokaal foodretail eigenlijk is. Er bestaat geen landelijk zomerrecept. Wat werkt in Renesse, werkt niet automatisch in Rotterdam. Een winkel in Giethoorn heeft andere klanten dan een supermarkt in Eindhoven. Wie alleen naar landelijke gemiddelden kijkt, mist wat er voor de eigen deur gebeurt.

Opvallend genoeg biedt de zomer ook kansen om nieuwe klanten aan je te binden. Vakantiegangers ontdekken winkels die ze normaal nooit zouden bezoeken. En een eerste indruk telt. Een vriendelijke medewerker, een verrassend lokaal assortiment of gewoon een schone, goed gevulde winkel blijft hangen. Daardoor komen bezoekers een jaar later misschien bewust terug tijdens hun vakantie. Maar de impact kan groter zijn. Als zij thuis weer voor hun eigen supermarkt staan, vergelijken ze die ervaring onbewust met wat ze op vakantie hebben gezien. Soms leidt dat zelfs tot een overstap naar een andere formule. Een vakantiegast van vandaag kan zomaar een vaste klant van morgen worden.

Misschien is dat wel de belangrijkste les van de zomer. Succes zit niet alleen in scherpe prijzen of een volle folder. Het zit vooral in goed kijken. Naar het weer. Naar de omgeving. Naar de klanten die vandaag binnenlopen en niet naar de klanten van vorige maand. Juist in de zomer bewijst een ondernemer zijn vakmanschap. Want terwijl Nederland vakantie viert, draait de foodretail gewoon door. Alleen wel iedere paar kilometer op een totaal andere manier.