‘Innovaties zijn heel belangrijk voor Litouwen, in de foodsector en daarbuiten’

Wat kunnen levensmiddelen uit Litouwen betekenen voor de Nederlandse markt?

VILNIUS - Rijstcrackers, ontbijtgranen, kant-en-klare soepen, bier, kwarkrepen, koolzaadolie, toastjes, sauzen en mineraalwater. Tijdens de beurs van de Private Label Manufacturers Association (PLMA), die dit jaar in Amsterdam werd gehouden, presenteerden achttien producenten uit Litouwen hun talloze innovatieve voedingsmiddelen. De producenten werden hier vertegenwoordigd door Innovation Agency Lithuania. Levensmiddelenkrant vroeg director international trade development Rasa Uzdavinyte wat de Litouwse voedingsindustrie voor Nederland kan betekenen. Twee aanbieders gaven vervolgens kleur aan haar verhaal.

Op dit moment is Nederland de zevende belangrijkste markt voor levensmiddelen uit Litouwen met een aandeel van 4 procent ligt, wordt dat alleen maar meer. En daar hebben beide landen voordeel bij.

Veel Nederlanders zijn redelijk onbekend met het Baltische land Litouwen. Wat moeten we beslist weten over het land en de mensen?
“Litouwen heeft een groter oppervlak dan Nederland, maar er wonen maar half zoveel mensen. Het land is erg groen, dertig procent van ons land bestaat uit bossen. We hebben dus veel ruimte en dat is erg prettig. De kwaliteit van leven is hoog.”

Kun je iets vertellen over Litouwen als handelspartner? Waar is Litouwen goed in?
“Innovation Agency Lithuania, dat is opgericht door ons ministerie van Economie en Innovatie, richt zich op drie gebieden: de ontwikkeling van smarttech, biotechnologie en ICT. We zijn als land erg sterk in hightech en er zijn dan ook vele bedrijven en start-ups op dit gebied. Vooral onze knowhow op het gebied van life science geeft groei aan onze levensmiddelensector. Goede voeding is van levensbelang, en we doen er dus alles aan om dat aan onze eigen bevolking en anderen te kunnen bieden.”

Litouwen heeft dus een ministerie van Economie en Innovatie. Welke rol spelen innovaties in Litouwen, en waar zijn die het meest zichtbaar?
“Innovaties zijn heel belangrijk voor Litouwen, en niet alleen in de agrofoodsector. Wat veel mensen niet weten, is dat wij tijdens de coronapandemie een grote bijdrage hebben geleverd aan de vaccins tegen het coronavirus. Ook zijn wij wereldleider op het gebied van lasers. Dat is niet zomaar ineens gebeurd; al voor onze onafhankelijkheid in 1990 blonken wij hierin uit. Tegenwoordig richten wij ons met onze innovaties voor een groot deel op de circulaire economie. Ik zie een mooie, groene toekomst tegemoet als ik naar onze innovaties kijk en verwacht dat onze levensmiddelenexport exponentieel gaat toenemen.”

Wat hebben de levensmiddelen uit Litouwen de Nederlandse markt te bieden?
“Onze levensmiddelen hebben een uitstekende kwaliteit en wij vinden dat jullie daar ook van mogen profiteren! Op de beurs, waar een aantal van onze bedrijven zich aan jullie hebben voorgesteld, hebben jullie kennis kunnen maken met enkele van hun merken en producten. Het valt ons op dat Nederlanders erg open staan voor levensmiddelen die biologisch en duurzaam zijn. Daar zijn wij ook groot voorstander van. De gevriesdroogde producten van Supergarden (zie kader, red.) bijvoorbeeld sluiten naadloos aan op de vraag van Nederlanders naar gezond voedsel dat goed smaakt en duurzaam is geproduceerd. Dat geldt ook voor de maaltijden van Auga (zie kader, red.), dat overigens al ruim tachtig markten wereldwijd bedient met haar producten.”

Hoe verloopt het transport vanuit Litouwen naar Nederland?
“De transportmogelijkheden zijn legio en hangen uiteraard af van het product dat vervoerd moet worden. We liggen aan de Oostzee, dus we vervoeren veel van onze export per schip, via onze haven in Klaip ė da. In de nabije toekomst zal overigens ons treinspoor worden aangesloten op dat van West-Europa, dat zal onze transportmogelijkheden nog beter maken. Maar ik wil nog wel benadrukken dat Litouwen dichterbij is dan veel mensen in West-Europa denken. Het is maar twee uur met het vliegtuig, dus ik zou zeggen: kom vooral zelf ervaren hoe fijn het hier is!”

Litouwen deelt een geschiedenis met Rusland en ook een grens. Levert dit in deze tijd risico’s op voor Nederlandse ondernemers die met Litouwen in zee willen gaan?
“Ik begrijp deze vraag in het licht van de relatieve onbekendheid van ons land en de dreiging die van Rusland uitgaat, maar ik denk dat wij hetzelfde risico lopen als ieder ander land in de Europese Unie. Niemand had de invasie in Oekraïne verwacht, ook wij niet. De oorlog heeft in elk geval ook het belang van goede handelsbetrekkingen inzichtelijk gemaakt. Dit is hét moment om traditionele betrekkingen te heroverwegen en goed te kijken naar de afhankelijkheidsrelaties die er ook zijn. Het is beslist tijd om te diversifiëren en de handelsmogelijkheden in de Europese markt uit te breiden.”

Klik hier voor meer informatie of vind hier uw toekomstige handelspartner in Litouwen.

Supergarden

Met 300 verschillende producten is het lastig kiezen, maar gelukkig maakt Rokas Jašinskas, head of business development bij Supergarden, het ons makkelijk en heeft hij zelf al een selectie gemaakt van de producten om hier uit te lichten. Supergarden is producent van gevriesdroogde levensmiddelen. “Voor de Nederlandse markt hebben we er drie productgroepen uitgepikt. Zo konden Nederlandse belangstellenden op de beurs kennismaken met ons niet-smeltende ijs, met onze gevriesdroogde kaas én met onze, uiteraard, gevriesdroogde insecten. Wij houden ons bezig met het eten van de toekomst, en daar horen vanzelfsprekend insecten bij”, legt Jašinskas uit. Het heeft veel voordelen om levensmiddelen van water te ontdoen bij een temperatuur van -80 graden Celsius. Jašinskas: “Voedingsmiddelen behouden met deze techniek 98 procent van hun voedingswaarde. De overgrote meerderheid van onze producten, waaronder gevriesdroogde frambozen, bosbessen, ananas, olijven, mais, knoflook en kip, is dan ook supergezond. Daarnaast is het tien keer lichter in gewicht, wat gunstig is voor transport of, op individueel niveau, wat je makkelijk meeneemt. En is het wel twee jaar langer houdbaar dan het product in verse vorm.”

Het gevriesdroogde, niet-smeltende ijs is volgens Jašinskas ooit uitgevonden voor astronauten – een leuk weetje dat verbeeld wordt op de verpakking. Het komt in veel verschillende stijlen en smaken, kan wel een jaar bewaard worden (niet in de vriezer) en smaakt, bezweert Jašinskas ons, écht naar ‘gewoon’ ijs. Voor de kaas, er zijn verschillende soorten beschikbaar, gelden dezelfde voordelen als alle andere gevriesdroogde producten, daarbij zijn de stukjes lekker knapperig. Kun je dan alles vriesdrogen? Jašinskas gaat er graag over in gesprek: “We hebben alle knowhow en alle faciliteiten. Er is heel veel mogelijk, dus neem vooral contact met ons op.”
Ook dit Litouwse bedrijf, dat ontstond nadat ondernemer Laura Kaziukonien ontdekte dat haar kinderen eerst de gevriesdroogde fruitstukjes uit hun ontbijtgranen visten en sindsdien een miljoenenomzet draait, schuwt de innovatie niet. Zo heeft het een eigen afdeling Onderzoek & Ontwikkeling, die samen met een team wetenschappers een range gezonde snacks ontwikkelde met behulp van een 3D-printer. Jašinskas: “De 3D-printer heeft zelfs nog op de Expo van 2020 in Dubai gestaan, waar bezoekers konden zien hoe creatief en vooruitstrevend wij in Litouwen zijn”.

Meer weten over Supergarden? Klik hier voor meer informatie.

Auga Group

Met circa 39.000 hectare landbouwgrond, ruim 1.200 medewerkers en een omzet van zo’n 71,7 miljoen euro is het beursgenoteerde Auga Group geen kleintje. Sterker: volgens head of organic products and commerce Laurynas Miškinis is dit het grootste biologische boerenbedrijf van Europa. Auga Group verbouwt diverse gewassen, houdt zich bezig met vee- en paddenstoelenteelt en produceert sinds zes jaar verschillende kant-en-klare voedingsmiddelen, waarmee het bedrijf al marktleider is in eigen land. De afgelopen jaren heeft het bedrijf een transitie doorgemaakt van traditioneel naar biologisch boeren. “We streven ernaar volledig circulair te werken en het is onze missie biologische levensmiddelen te produceren die de natuur niks kosten”, zegt Miškinis. Daarbij is een grote rol weggelegd voor technologie. “Een van onze meest in het oog springende innovaties op dit gebied is de ontwikkeling van een hybride biomethaan en elektrische tractor, de Auga M1. Landbouwactiviteiten zijn verantwoordelijk voor bijna een kwart van de globale broeikasuitstoot, en daar hebben landbouwmachines die op fossiele brandstoffen rijden weer een aandeel in. Deze tractor rijdt deels op methaan dat is verzameld uit ons eigen afval uit veeteelt. Het is weer een stap dichterbij ons doel: om tegen 2030 een CO2 neutraal bedrijf te zijn”, legt Miškinis uit. Is dit technische hoogstandje nou exemplarisch voor de Litouwse levensmiddelensector? Miškinis: “Litouwen is een klein land, we moeten wel meer dan ons best doen om op te vallen in de wereld!”

Voor de vele paddenstoelen die het bedrijf produceert – het is een van de grootste producenten in het Baltische gebied en exporteert naar diverse landen – ligt Nederland helaas te ver weg. Welke producten komen wel in aanmerking voor export naar Nederland? “De consument van nu kiest voor gemak en koopt graag kant-en-klare producten met het behoud van de verse smaak en voedingswaarden. Ook is er een grote vraag naar biologische voedingsmiddelen en zien we de vraag naar vegan maaltijden toenemen. Onze producten en maaltijden spelen daar handig op in. Neem bijvoorbeeld onze kant-en-klare soepen. Die zijn biologisch, vegan, glutenvrij en supermakkelijk. Bovendien hebben we unieke smaken ontwikkeld. Het mooie is: we proeven de hele keten door, van het veld tot het eindproduct. En, niet onbelangrijk voor de Nederlandse markt: we zijn in het bezit van allerlei certificaten, die onze kwaliteit kunnen bevestigen. Maar kom gerust zelf langs om onze kwaliteit en werkwijze te controleren. We moedigen dat alleen maar aan. Feedback van klanten helpt ons immers beter te worden – gratis en voor niets.”

Meer weten over Auga Group? Klik hier voor meer informatie.

Bron: Levensmiddelenkrant

Dit artikel verscheen eerder in Levensmiddelenkrant. Abonneren? Klik hier.